Wielki Czwartek: W tym dniu przeżywamy pamiątkę ustanowienia sakramentów: Kapłaństwa i Eucharystii, które to dokonały się podczas Wieczerzy w Wieczerniku, gdzie Jezus Chrystus umył nogi swoim apostołom oraz zamienił chleb i wino w Ciało Swe i Krew. W Wielki Czwartek katolicyzm przeżywa dwa wydarzenia. Pierwsze z nich to uroczysta msza święta sprawowana w godzinach porannych przez Biskupa Diecezjalnego wraz z prezbiterami biskupstwa w katedrze. Nazywana jest ona Mszą Świętą Krzyżma Świętego, ponieważ podczas niej poświęcane są nowe oleje przeznaczone do namaszczeń: podczas chrztu, bierzmowania, sakramentu kapłaństwa oraz przy namaszczeniu chorych. W tym to czasie wszyscy prezbiterzy odnawiają przyrzeczenia kapłańskie. Jest to święto wszystkich kapłanów. Wieczorem w każdym kościele parafialnym odprawiana jest Msza święta Wieczerzy Pańskiej. Rozpoczyna ona Triduum Paschalne. Podczas Mszy Wieczerzy Pańskiej konsekruje się dostateczną ilość komunikantów tak, by te wystarczyły na dzień obecny i następny. Często odbywa się obrzęd obmycia nóg dwunastu osobom, mężczyznom, czyli tzw. „Mandatum”. Po zakończeniu eucharystii wielkoczwartkowej Najświętszy Sakrament przenosi się do kaplicy adoracji, zwanej dawniej „Ciemnicą” (na pamiątek uwięzienia Jezusa po Ostatniej Wieczerzy). Następuje uroczysta adoracja przez wiernych, która wraz z wybiciem Wielkiego Piątku traci swój uroczysty charakter. Po zakończeniu liturgii z ołtarza zdejmuje się świece, mszał, krzyż, obrusy. Wynosi się lub zakrywa wszystkie krzyże w kościele. Stół Pański pozostaje odkryty i skromny do czasu rozdzielenia Komunii Świętej w dniu Męki Zbawiciela.
Wielki Piątek
to wspomnienie i uobecnienie męki i śmierci Chrystusa na krzyżu. Trzeba pamiętać, że nie jest on tylko i wyłącznie dniem żałoby, ale przeżywania i doświadczenia zwycięskiej śmierci Chrystusa.
Każdego roku wspólnota wierzących przeżywa przejście od śmierci do życia w sposób niezwykle głęboki i uroczysty. Razem z Chrystusem przechodzimy z Wieczernika przez ogród Oliwny na Golgotę, towarzysząc Mu w chwilach modlitwy, męki i konania. W tych momentach doświadczamy także pustki, gdy Chrystus zstępuje do Otchłani. Jednak ta pustka nie trwa długo. Pustkę rozprasza o poranku Dobra Nowina o zwycięstwie.
Wielki Piątek to wspomnienie i uobecnienie męki i śmierci Chrystusa na krzyżu. Trzeba pamiętać, że nie jest on tylko i wyłącznie dniem żałoby, ale przeżywania i doświadczenia zwycięskiej śmierci Chrystusa. Śmierci, która pokonuje grzech i zwycięża naszą śmierć. Mówimy o błogosławionej i chwalebnej Męce Pana Jezusa. Tego dnia Kościół – zgodnie ze starożytną tradycją – nie sprawuje Eucharystii. Celebrujemy jedynie liturgię Męki Pańskiej.
Według Tradycji po śmierci Chrystusa Pana, którą wspominamy w Wielki Piątek, apostołowie rozproszyli się, a jedyną osobą, która wytrwała w wierze, była Matka Boska – z tego powodu każda sobota jest w kościele dniem maryjnym, a sam okres przed Zmartwychwstaniem Chrystusa – czasem największej próby jego wyznawców.
Wielka Sobota
W Wielką Sobotę przez cały dzień trwa święcenie pokarmów: chleba – na pamiątkę tego, którym Jezus nakarmił tłumy na pustyni, mięsa – na pamiątkę baranka paschalnego, którego spożywał Jezus podczas uczty paschalnej z uczniami w Wieczerniku oraz jajek, które symbolizują nowe życie. Wierni zbierają się w kościołach, aby adorować Chrystusa złożonego do grobu. Przy symbolicznej mogile czuwa warta – ministranci, harcerze, a niekiedy nawet strażacy w galowych mundurach.
Liturgia światła
Po zachodzie słońca rozpoczyna się Liturgia Wigilii Paschalnej. Kapłan na zewnątrz kościoła święci ogień, od którego następnie zapala się paschał – wielką woskową świecę. Symbolizuje ona Zmartwychwstałego Chrystusa. Ksiądz, robiąc znak krzyża na świecy, wypowiada słowa: „Chrystus wczoraj i dziś, początek i koniec, Alfa i Omega. Do Niego należy czas i wieczność, Jemu chwała i panowanie przez wszystkie wieki wieków. Amen”. Umieszcza tam także pięć ozdobnych czerwonych gwoździ, symbolizujących rany Chrystusa oraz aktualną datę. Następnie wierni zebrani przed kościołem idą za kapłanem wnoszącym paschał do świątyni.
Obrzęd światła kończy uroczysta pieśń (Pochwała Paschału) – Exultet, która zaczyna się od słów: „Weselcie się już zastępy Aniołów w niebie! Weselcie się słudzy Boga! Niech zabrzmią dzwony głoszące zbawienie, gdy Król tak wielki odnosi zwycięstwo!”.
Historia Zbawienia
Czytania przeplatane psalmami towarzyszą dalszej części liturgii. Przypominają całą historię Zbawienia – od stworzenia świata, przez wyjście Izraelitów z niewoli egipskiej, proroctwa zapowiadające Mesjasza aż do Ewangelii o Zmartwychwstaniu Jezusa. Po blisko pięćdziesięciu dniach wierni śpiewają uroczyste „Alleluja”. Podczas liturgii poświęcona zostaje woda, która przez cały rok będzie służyła przede wszystkim do chrztu.
Chrystus Zmartwychwstał i zwyciężył śmierć
Wigilię Paschalną kończy Eucharystia i procesja rezurekcyjna – by oznajmić, że Chrystus Zmartwychwstał i zwyciężył śmierć. Noc Paschalna i Niedziela Wielkanocna to największe święto chrześcijańskie, pierwszy dzień tygodnia, uroczyście obchodzony w każdą niedzielę przez cały rok.
