RYS HISTORYCZNY WSI NIEDZIELISKA cz. 2
Wynika z tego, że wieś Niedzieliska musiała istnieć już dobrych kilkadziesiąt lat, a co najmniej kilkanaście lat przed założeniem Szczurowej i musiała się dobrze rozwijać, skoro wspomniany dokument nazywa sołtysa Przybka – człowiekiem troskliwym i zapobiegliwym. Można więc przypuszczać, że wieś została założona przez biskupów krakowskich na niemieckim prawie średzkim, które stwarzało osadnikom korzystne warunki rozwoju. Aż do 1772 roku wieś należała do biskupów krakowskich, później zaś przeszła we władanie władz austriackich, które skasowały dobra biskupie. Niedzieliska należały początkowo do parafii w Radłowie; w 1468 roku dziesięciny ze wsi pobierał pleban z Radłowa, a przed rokiem 1529 włączono Niedzieliska do parafii w Szczurowej i na jej rzecz płacono dziesięcinę. Podstawą utrzymania ludności na tym terenie w okresie staropolskim było rolnictwo. Autorzy monografii o Szczurowej próbowali odtworzyć stan posiadania ziemi oraz liczbę kmieci zamieszkałych na terenie parafii w Szczurowej. Rejestry z 1536 roku wymieniają w Niedzieliskach 24 kmieci, a z 1581 roku 18, uprawiających 6 łanów ziemi (s. 78), rejestry z lat 1645-1668 podają, że w Niedzieliskach 25 łanów uprawiało 16 osiadłych kmieci (s. 79). Jerzy Rajman podkreśla, że liczba łanów pozostających w użytku przez chłopów w Niedzieliskach w omawianym okresie spadła o połowę. Gospodarstwa chłopskie były zmniejszane wskutek pozyskiwania ziemi przez dwory szlacheckie (s. 79). Chłopi próbowali powiększać swoje gospodarstwa i karczowali lasy. W 1600 roku Fabian Chachaja z Niedzielisk wykarczował las plebański, pozyskując 2 łany roli. Sprawa trafiła do sądu biskupiego, który nakazał ich zwrot. Oprócz uprawy ziemi ludność zajmowała się rzemiosłem. Wieś posiadała młyn o jednym kole (istnienie poświadczone w roku 1645, 1668-69 i 1723), karczmę (1645, 1668, 1757) i jednego krawca (1714). Młyn na rzece Uszwi wybudował w Niedzieliskach sołtys z Dołęgi. Struktura społeczna chłopów wykazuje podział na kmieciów (rolników), zagrodników (chłopi małorolni) i komorników (chłopi bezrolni, nie posiadający także własnych chałup). W 1. połowie XVII wieku na terenie wszystkich wsi należących do parafii Szczurowa nie było komorników, czyli najuboższej ludności wiejskiej. W 1668 roku w Niedzieliskach było 53 kmieciów, 4 zagrodników i 3 komorników (z bydłem), 1 komornik (bez bydła). W Niedzieliskach gospodarstwo kmiece liczyło 0,34 łana (1 łan frankoński był równy 20 ha). Zdaniem J. Rajmana sytuacja materialna kmieci niewiele różniła się od zagrodników (s. 113). Na wsiach pojawiali się też chałupnicy, czyli ludność utrzymująca się z rzemiosła. W 1668 roku było ich w Niedzieliskach 6. Nigdy jednak wśród tej ludności nie zabrakło ofiarności na rzecz kościoła.